Die dag toe Hoofstad vlamgevat het!

SCHALK SWANEPOEL skryf: Dit was redelik onlangs dat ek K’rant op die internet ontdek het – ’n ontdekking wat my gedagtes meer as 40 jaar teruggevoer het na die begindae van Hoofstad en Oggendblad.

Laat my begin deur te sê my verbintenis met Hoofstad en later Oggendblad spruit nie uit die redaksionele sy van hierdie twee publikasies nie, maar wel uit die tegniese kant. Ná my vakleerlingskap by die Pretoria News in die jare sestig – aanvanklik as handlettersetter en later as Linotype-operateur – het ek my in 1970 by Hoofstad as Linotype-operateur aangesluit.

Leeu brul ons by die paal op

PHILIP DEETLEFS skryf: In die jare 70 toe André de Bruyn by Die Vaderland was en ek by Die Transvaler, het ons in 'n stadium albei veldmotorfietse gehad en Sondagoggende graag vir die pret in die veldpaadjies rondom Johannesburg gaan rondry.

Een Sondag het ons saam met Digby Wesson, skakelman van Honda, in 'n westelike rigting in die voetpaadjies gery toe André se agterwiel skielik pap geword het. Ons blitsige oppomp-goed werk nie op die skeur in sy band nie en rondom ons kan ons net veld sien – niks huise nie.

‘n Ligte teleksmistykie op ‘n Sondagaand

ARRIE DE BEER skryf: Ek het inderdaad soos die redakteur K’rant se lesers aanbeveel het in my brein gaan rondkrap, maar om die een of ander rede onthou ek nie juis ‘n groot boel regtig snaakse stories in my dae by Die Transvaler nie – dalk omdat ek te kort daar was, of te lank alleen aan die Wes-Rand en later vir promosiewerk rondgery het.

Dit hang natuurlik ook nou af met wat ‘n mens as snaaks beskou. WAT sê die woord kan ‘n hele paar betekenisse hê: Om jou snaaks te hou (gemeen, katterig), ook om iets eienaardigs gade te slaan, of dan ook grappig, koddig of klugtig.

Daar's iets in Durban se drinkwater

PIETER KRUGER skryf: In Maart 1982 het Ali Bacher, Martin Locke en Peter Cooke die Engelse rebelletoer met Graham Gooch as kaptein gereël. Ons krieketskrywers is heeltemal onkant betrap, want die toer is in groot geheimhouding gereël.

Net ‘n paar krieketskrywers (ekke van die Vaderland, Hennie Brandt van Beeld, Jan van der Merwe van Die Transvaler, Rodney Hartman van The Rand Daily Mail en John Kennedy van The Star) het verslag oor die toer vir die dagkoerante gedoen.

Ons is inderhaas Durban toe vir die eerste wedstryd en het in die kraaknuwe, superluukse suites in die
Royal-hotel gebly, wat pas sy deure geopen het.

Wie is Schalk Swanepoel?

SCHALK SWANEPOEL het laat weet dat hy onlangs K´rant ontdek het en vir ons sommer met die intrapslag 'n goeie storie geskryf. Baie dankie, Schalk! Om homself aan ons voor te stel het hy vir ons 'n bietjie van sy Perskor-agtergrond gegee want baie van ons sal hom dalk nie onthou nie of het hom nooit geken nie. - Red.

Schalk skryf: Daar is nog heelwat staaltjies wat ek uit daardie dae kan onthou, wat ek hoop om met K’rant se lesers te deel. Soos genoem, hou die staaltjies verband met voorvalle wat aan die tegniese kant van Hoofstad en Oggendblad plaasgevind het, eerder as aan die redaksionele kant.

Fotodag 30: Vinnige vingers en 'n joolprinses

Dié dollas kón 'n tikmasjien warm maak.  Dis Die Vaderland se sekretaresses van 1970's. 
Van links af is Jorina van der Lelie, Susan Axel en Julia Kotze. Regs voor is Corrie Perkins.
Verteenwoordigers in 'n buitekantoor was, het hul stories daagliks na hulle 
deurgebel.  So ook verslaggewers wat op 'n toneel was en hul berigte knap voor spertyd
op die  nuusredakteur se tafel moes kry.  As verslaggewers vasgebrand het met 'n woord of 
om 'n sin te voltooi, het hulle dikwels gehelp.

Regs is ‘n baie jong Elma Potgieter wat as een van Tukkies se joolprinsesse gekies is. 
Toe ek hierdie foto in 1965 geneem het, het ek nie gedink dat ek vyf jaar later 
saam met haar in die vroueredaksie van Die Tranvaler sou werk nie!  
Elma het later 'n aktrise geword. -- Foto en byskrif gestuur deur Karin Pretorius.

Monument wat tart

PIET EBERSöHN skryf: Maurice Pieterse se storie gister laat my sommer weer met ‘n rooi gesig van lank gelede.

Nadat ek in 1979 by Die Transvaler weg is, is ek na ‘n maatskappy wat die destydse Suid-Afrikaanse Landbou-unie se Die Boer/The Farmer en ‘n groot aantal tydskrifte vir landboukoöperasies uitgegee het. Die SALU-blad was my verantwoordelikheid, maar ek moes soms ook vir ‘n kollega by een van die koöperasieblaaie instaan.

Ope Vraag 9 - Laat die verbeelding loop!

Elkeen van ons kan seker dink wat die heel grootste, lekkerste en mees
opspraakwekkende storie is wat jy graag sou wou/sal wil skryf? Vertel ons daarvan.

PHILIP DEETLEFS druk voor in: As ek my verbeelding die loop laat vat, dink ek die storie wat ek die graagste sou wou skryf is as daar lewende wesens van die buitenste ruim toevallig voor my iewers in die Namib vir die eerste keer op planeet aarde sou kom land.

Kuier in guerillakamp lewer wêreldscoop

KARIN PRETORIUS skryf: Op 12 Februarie 1981 is die Entumbane militêre kamp naby Bulawayo in ‘n slagveld omskep toe Zipra- en Zanlamagte van Joshua Nkomo en Robert Mugabe onderskeidelik slaags geraak het.

Dertien pantservoertuie en Russiese troepedraers van Zipra se militêre basis aan die Gwaairivier (ook Gwayi-rivier -- Red.) in die

Murphy’s Law tref my dubbel en dwars

HANS LOMBARD skryf: Murpy’s Law, wie hy ook al was, verskyn in geen woordeboek nie. Dié spreuke word algemeen aanvaar as iets moet verkeerd gaan, gaan alles tegelykertyd verkeerd. So is ek op ‘n dag deur Murphy’s Law moedeloos, in die grootste verleentheid, wat alle professionele, dissiplinêre vereistes aan flarde laat spat het, getref.

‘n Vooraanstaande Duitse maatskappy, wat onder meer

Fotodag 29: 'n Partytjie vir die redaksies

MNR HENRI LAURIE, ons adjunk-besturende direkteur, het onlangs (1974 –Red.) 'n onthaal vir redaksielede by sy huis gereël om dankie te sê vir die spanpogings wat daartoe gelei het dat daar ‘n styging in die sirkulasiesyfers van veral Die Vaderland en Die Transvaler was.

Hieronder is 'n paar foto’s wat tydens die geselligheid geneem is.

Laat weet van jou

Het jy al 'n oudkollega van Perskor van K'RANT vertel? Het jy hom/haar vertel om op K'rant in te teken? Regs bo.

Skryf vir ons 'n storie oor jou koerantdae van toeka. Moenie van foto's vergeet nie.  

Reageer op 'n storie met 'n brief.  Stuur 'n wenk.

Spesiale plek in die hel vir koerantmanne

PIETER ROOS skryf: Met die inwyding van die nuwe Bybelhuis van die Bybelgenootskap was ek daar. Die gebou is in Kemptonpark en is die streekhoofkantoor van die genootskap.

Dit was in die laat 1970's en dr Koot Vorster was die Moderator van die NG Kerk. Hy was die broer van onse premier/president John Vorster. Dr Koot het die amptelike inwyding waargeneem.

Vaderland-babas maak oom Apie lam

SUZELLE FOURIE skryf: Ek sien julle ouens voer ‘n stryd om K‘rant se wiele aan die rol te hou. Dit verstaan ek goed. Dis mos maar soos enige koerant ook is: ‘n onversadigbare monster wat jy moet bly voer!

In die lig hiervan werp ek ‘n stuiwertjie in die armbeurs en hoop dis van nut. Gelees in die politieke gees van 2014 is die storietjie helaas so onkorrek (of is dit nou inkorrek?) as kan kom, maar dis vir julle ouens

Wees asseblief opdringerig!

Redakteur Philip Deetlefs skryf: Soos ons spook om K'rant elke weeksdag met 'n vars storie die lig te laat sien, het ons ontdek dat die Perskor-mense eintlik woes skugter is.

Hierdie week het ons van die tweede oudkollega die vraag gekry of hulle nie opdringerig raak as hulle te gereeld of meer as een storie op 'n slag instuur vir publikasie nie. Kan jy glo?

Daar is net een ding wat K'rant se voortbestaan sal verseker en dit is om julle bydraes te kry. Vertel vir ons van interessante, snaakse, nare, skrikwekkende en lekker voorvalle wat julle as werknemers van Perskor beleef het – by die werk en buite die werk.

Moet ook nie vergeet om julle stories met foto's uit julle ou fotoalbums te illustreer nie.

Kom ons kyk hoe lank ons K'rant vir almal lekker leesstof kan maak en hou. Ons is mos een groot familie – daar's nie plek vir skugter wees nie! 

Ope Vraag Nr 7: Wat was snaaks?

HANS LOMBARD skryf: Wat dink ons van K’rant? By geleentheid is gevra ons moet ons mening gee oor K’rant. Ek kan nie onthou dat ek iemand se mening gesien het nie behalwe as ek ‘n uitgawe gemis het? (Jy het, Hans. Krap 'n bietjie in die vorige Ope Vrae rond om te sien - Red.) Na my mening is K’rant baie interessant en word dit baie goed aangebied. Mag dit vorentoe net van krag tot krag gaan. Dis ‘n wonderlike manier om kontak te hou met kollegas. Die stories van

Fotodag 28: Vader van vele

BENNIE FRITZ was meer as 40 jaar gelede die organiseerder van Rooi Rose se babawedstryd.  Destyds het hy die volgende daaroor geskryf:

Nee - ek! Stomme ek! Soos die sand van die see, sal seker nie hiperbolies wees nie as 'n mens dan 'n vergelyking moet tref. Want daar is 30 000 van hulle! Dertigduisend lagbekkies en morsbekkies en kwaadbekkies en skewe bekkies! Dertigduisend kleingoed van oor die hele land en Suidwes met dertigduisend ma's - en net ek is die pa! Vreeslik vir ‘n kuise land soos ons s'n! En wie se skuld is dit?

Zelda onthou - van koerant tot koerant

ZELDA VENTER skryf: Toe K'rant my uit die bloute kontak om te vra of ek iets uit my dae by Perskor kan deel, was ek ietwat onkant betrap. Nie dat ek ooit my eerste werkgewer sal vergeet nie, maar dit voel soos 'n leeftyd gelede.

Ek moes mooi dink saam met wie ek gewerk het en wanneer. Maar toe ek eers sit en dink, het ek al die gesigte in herinnering geroep - en natuurlik, hoe kon ek ooit die gebou in Pretoria-Wes vergeet!? Dit was die begin van baie gelukkig jare.

Ope Vraag 6: Seëning of skade?

PHILIP DEETLEFS skryf: Ek lees nou die dag ´n stuk oor verslaggewers wat indiens-opleiding kry. Hulle word gevra wat die belangrikste vraag is wat hulle iemand kan vra met wie hulle 'n onderhoud voer.

Die beste antwoord? Vra die persoon aan die einde van jou onderhoud watter vrae jy nagelaat het om hom of haar te vra.

Verkiesingsdag 44 jaar gelede

Dis vandag verkiesing in Suid-Afrika.

Hieronder is twee "geskiedkundige" foto’s uit KARIN PRETORIUS se foto-album met die verkiesing van 22 April 1970 -- 44 jaar gelede! 

Vir inligting oor Suid-Afrika se verkiesings sedert 1910 klik HIER.

Om ʼn storie te kan kry

PHILIP DEETLEFS skryf: Piet Roos vertel nou die dag dat party mense makliker stories kry as ander en dit het my bietjie laat terugdink oor hoekom dit so sal wees?

My vermoede is dat as jy ʼn spesialis-verslaggewer is (sport, finansies, kuns, vroue, ens) dan moet jy jou spesialis-gebied baie goed ken en so respek by jou bronne afdwing om die storie te kry.

Fotodag 27: Die Vaderland se langasems oor 50km

RIA RABIE het drie foto's wat die spangees destydse by Die Vaderland mooi illustreer, gestuur.  

PIETER KRUGER verduidelik wat op die dag gebeur het.  Hy skryf:  Ek kan nie onthou presies wanneer dit was nie, maar dit was ´n groot uitdaag-spanaflos waar maatskappye die media uitgedaag het vir 'n aflosmarathon. Die wedloop was oor 50 km tussen Springs en Johannesburg.

Terug na waar ek hoort

ESTELLE DE BRUYN skryf: K'rant vra ek moet skryf oor die joernalistieke pad wat ek sedert my Perskor-dae geloop het. Dit sit my aan die dink.

Dit is ‘n lang en kronkelrige pad, oor die spreekwoordelike berge en dale.

Ek was maar vir so ‘n jaar en ‘n half by Perskor voor die liefde my

Storie toe nie ´n storie, maar heerlik!

PIET ROOS skryf: Ek en Marieta was pas getroud toe die opstand in Mosambiek homself uitgewoed het. Die Portugese het opgepak en is terug Portugal en Madeira toe. Baie het net alles gelos en gesê: "Bom dia - Call it a day!"

Ek en Solly van Staden is Komatiepoort toe gestuur. Daar was gerugte dat ons vlugtende Portugese by die grenspos gaan kry en groot stories

Nog reünie foto's

K´rant het met die komplimente van Gerhard Burger ´n klompie prag-foto´s van die onlangse reunie gekry wat André Bester geneem het.

Dankie André en Gerhard!

Kyk self of jy jou oud-kollegas se name ken.

Ná 'n halfeeu bly joernalistiek 'n lekkerte!

JOHAN PRETORIUS onthou: My koerantloopbaan het op 1 Augustus 1966 as papierskeurder by Die Transvaler begin. Ses maande lank teleksmasjiene versorg, vir die hoofsub koffie aangedra, pos by die lughawe afgehaal en die hoofredakteur huis toe geneem. Toe kry ek bevordering in 1967 as subredakteur in die nagkantoor. Daarna misdaadverslaggewer, ook in die nagkantoor, en later algemene verslaggewer.

Meyerton-busramp – mevrou Lotter se storie

ELMA POTGIETER, gewese joernalis van Die Transvaler en deesdae aktrise, skrywer en vertaler, skryf: Beelde, indrukke, is my onthou van daardie dag.

Ons was almal bo in die kafeteria. Party met borde kos voor hulle, party met koffie of tee. Ek het by ‘n venster gestaan, met iets in my hand – dalk ‘n beker tee. Die venster het noord uitgekyk oor

Só onthou ek vir Jan Syfert

 FRIKKIE VAN DER WALT skryf oor Jan Syfert wat dié week oorlede is: Ek het Jan Syfert, gewese hoofsubredakteur van Dagbreek, geleer ken toe ek en Willem Knoetze beurte gemaak het om Saterdae vryskut by destyds se grootste Afrikaanse Sondagblad in die wêreld te werk.

Doug Jones het die twee van ons eintlik maar net gebruik om te hoor

Die lekkerste werk in my hele lewe

KARIN PRETORIUS skryf: By my terugkeer na Pretoria in Julie 1982, ná my jare in Rhodesië, het ek by Rapport aansoek gedoen om werk, asook om ‘n skakelpos by Tukkies.

‘n Universiteitsvriendin, Bettie Hough wat Adenia Eiendomme by Verwoerdburg besit het, het egter

† Jan Syfert oorlede

JAN SYFERT, ‘n gewese hoofsubredakteur van Dagbreek en lank ‘n joernalis by Die Vaderland in Aucklandpark, is gisteroggend vroeg (22 April) oorlede, het Hans Lombard laat weet. Hy is ‘n hele paar jaar gelede met kanker gediagnoseer.

Fotodag 26: Reünie, 2014

Piet Pille was daar en Jacques Bosch, Hannes de Wet, Carla, Harald, Herman, Hans, Gert van Tonder, Koos Botha en Frikkie, Jakkie en Marie, Joe, Alita, Piet Ebersöhn, Somarie, Foeta, De Wet, Raymond, Carénè en nog 'n klomp ander.

Die geleentheid was  vanjaar se saamtrek van oudwerknemers van Perskor en sy voorgangers op Sondag, 30 Maart 2014 by 'n restaurant in Wilgeheuwel, Johannesburg. 'n Vorige storie van Peet Simonis oor die byeenkoms is HIER.

Opgewonde suster verklap toe scoop

RIKA VAN GRAAN skryf: Vroegaand bel ‘n Oos-Randse ambulansman. ‘n Jong spoorwegpolisieman het homself in die kop geskiet omdat sy meisie hom afgesê het. Hy is op masjiene in die hospitaal. Ek het sy naam by hulle gekry en die storie begin opvolg.

By sy spoorweghostel het ek van sy vriende opgespoor en die agtergrond van die gebeure gekry. Toe bel ek die hospitaal en die saal

Avonture in die Rhodesiese bosoorlog

KARIN PRETORIUS skryf: Ná my dae as skakelbeampte van Ster Films het tydskrifwerk gevolg en ek is in begin 1977 in die redaksie van Radio & TV Dagboek aangestel met Corrie Venter as redakteur. Wat ‘n wonderlike fiksieskrywer. Ek wonder wat van hom geword het? (Nadat hy ook redakteur van Farmer’s Weekly was, is Corrie ‘n hele paar jaar gelede oorlede. – Red.)

Tant Bybie Hyman het my kort-kort ingespan vir Rooi Rose-artikels en ek het selfs vir my buurman op kantoor, Paul C Venter, ‘n paar artikels vir Keur geskryf. Dit het my die kans gegun om waardevolle ondervinding by verskillende soorte tydskrifte op te doen.

Ope Vraag Nr 5: Is dit in openbare belang?

Vandeesweek se vraag is: Is die mediablootstelling wat die Oscar Pistorius-saak kry (wêreldwyd) in die openbare belang of is dit bloot om sirkulasiesyfers op te jaag? Motiveer asseblief.

Verlede week se Ope Vraag was: Het die gehalte van joernalistiek verander sedert die dae toe ek daarby betrokke was?

Fotodag 25: Daar was 40 000 doopouers!

Eerste uitgawe:
1 November 1972

Laaste uitgawe:
19 Februarie 1983

Perskor gaan die lewe skenk aan 'n nuwe baba. "Ginekoloë" voorspel met sekerheid dat hy op 1 November met 'n harde skreegeluid in Pretoria sy verskyning gaan maak.

Die bestuur het 'n wedstryd uitgeskryf om aan ons jongste suigeling 'n gepaste naam te gee. Meer as veertig

Moenie ’n skut op die grootte van sy skietding takseer nie

FRIKKIE VAN DER WALT skryf: In die jare tagtig toe die terreurstryd van plase na stede se kroeë en kerke deurgesypel het, het al wat leef en beef vuurwapens vir selfverdediging gekoop. Aanvanklik het ‘n mens ‘n wye keuse tussen pistole, rewolwers en gewere gehad. Namate terreuraanvalle toegeneem het, het wapenwinkels se voorraad opgedroog en moes ‘n mens vat wat beskikbaar was. Nog later is jou naam op ‘n lys geplaas. En met elke aanval of ontploffing het die lys

K’rant is ‘n spanpoging

PIET EBERSÓHN skryf: Toe ek Japie se bewierookte storie oor my onttrekking aan die K’rantredaksie lees, moes ek myself ‘n slaggie knyp net om seker te maak ek is nog in die lewe. Maar voor ek ‘n geswolle hoof kry, moet ek uitwys dat K’rant uit die staanspoor ‘n spanpoging was en dat die sleutel van sukses in die saamtrek in die tuig lê. Dis wat die wa vorentoe gevat het, en wat dit vorentoe sal bly vat.

Oor Trafalgarplein tot by Die Transvaler

KARIN PRETORIUS skryf: My aanstelling by Die Transvaler in 1970 het via Londen by Suid-Afrika-huis op Trafalgarplein het gekom waar ek mnr en mev Carl Nöffke in 1968 tydens ‘n geselligheid ontmoet het. Carl Nöffke was toe die SAUK se verteenwoordiger in die Britse hoofstad, terwyl ek een van drie meisies was wat as ‘n ‘Outspan Girl’ vir die SA Sitrusraad gekies is om lemoene

Ope Vraag 4: het joernalistiek verbeter?

So stadigaan begin die antwoorde op die weeklikse Ope Vraag minder van 'n vraagstuk te word en kry ons lekker antwoorde in. Baie dankie aan al die antwoorders!

Hierdie week se vraag: Het die joernalistiek gehaltegewys verbeter sedert jou Perskor-dae? Motiveer asb jou antwoord. 

Verlede week se vraag om K'rant se gesondheid te diagnoseer het reaksie van onder meer twee mooi vroue ontlok:

Piet verlaat ons. Dankie, Piet

PIET EBERSÖHN, die man aan die stuur van K’rant, het die tuig neergelê. Ander verpligtinge het dit meegebring.

K’rant is baie dank aan Piet verskuldig en bied hom sy beste wense met die projekte wat hy moet aanpak.

Sedert K’rant in sy huidige formaat as webjoernaal amper twee jaar gelede begin is, was Piet die baas. Vóór dit het hy eposse oor Perskor se oud-kollegas uitgestuur.

Sarel was ʼn steunpilaar in baie opsigte

JOHANN RAATH, gewese advertensieman by Perskor, skryf: Sarel/Jerry/Sny/Snysels  -- soveel name, maar almal se pel!

Ek en Sarel Snyman ken mekaar van 1977 af toe hy by Perskor begin werk het.

Hy het saam met oom Piet de Witt ‘n kantoor gedeel. Ek en Sarel
het gou pelle geraak omdat hy soos ek mal was or sport en sports! Saam rugby, krieket, gholf, visvang ens, ens, gedeel en gedoen.

Die Ope Vraag nr 3: Wat is jou mening van K'rant?

PHILIP DEETLEFS skryf: Hierdie hoofstuk van die Ope Vraag se vraag is sommer gemik op navorsing en om die koorspen bietjie in eie boesem te steek om te sien hoe gesond sake by K'rant werklik is. Ons sal julle diagnose erg waardeer en die leiding ter harte neem.

Vandag se vraag is: Wat is jou mening van K'rant? Wat sou jy in K'rant verander, sê hoe en waarmee, maw wat sou jy nog graag in K'rant wou sien?

Oudgediendes hou bielie van reünie

PEET SIMONIS skryf: Dit was weer 'n bielie van ‘n reünie – 30 Maart 2014 by die Cattle Baron, Johannesburg.

ʼn Eerste was dat daar vanjaar ‘n spreker was – dr Pieter Mulder, die adjunk-minister van landbou. Hy het nie die Vryheidsfront Plus-hoed opgesit nie – eerder vanuit sy eerstehandse kennis van koerante en die

Dis Perskor se skuld: al hierdie miljoene vensterkoevertjies!

JOAN KRUGER het 43 jaar gelede, toe baie van ons nog baie skuld gehad het, geskryf: Blameer Perskor vir die oes aan vensterkoevertjies wat u elke maand in u posbus kry. Gee Perskor maar ronduit die skuld, want dit is niemand anders nie as Perskor wat vir die druk van miljoene vensterkoeverte verantwoordelik is.